De spelregels van alimentatie en buitengewone kosten

Als u als koppel uit elkaar gaat, stopt u niet met samen ouder te zijn. U en uw ex-partner zijn samen nog altijd verantwoordelijk voor de opvoeding van uw kinderen. Dat betekent niet alleen dat u een praktische verblijfsregeling moet uitwerken, maar ook dat u een regeling moet treffen over de financiële kant van de opvoeding van uw kinderen.

Principe van alimentatie: evenredigheid van middelen

De theorie over alimentatie is heel eenvoudig: ouders moeten evenredig met hun middelen bijdragen in de opvoedingskosten van de kinderen tot die meerderjarig zijn of hun opleiding voltooid hebben. Die kosten omvatten de gewone kosten voor de huisvesting, het levensonderhoud, de gezondheid, het toezicht en de opleiding en ontplooiing van de kinderen.

Faire bijdrage

De sterkste schouders dragen dus de zwaarste lasten. Ook als ouders overeengekomen zijn dat de kinderen om de beurt even lang bij elke ouder verblijven. En dat is alleen maar rechtvaardig.

Kijken naar het verdienmodel

Heeft een ouder een leefloon of krijgt die een werkloosheidsuitkering? En kan die ouder niet aantonen waarom hij of zij niet werkt of geen werk vindt? Dan wordt er bij de bepaling van de alimentatie rekening gehouden met het verdienvermogen van die ouder. Dat betekent dat er gekeken wordt naar wat die ouder met zijn diploma zou kunnen verdienen. Zo draait de andere ouder niet op voor de ouder die weigert te werken en minder inkomsten heeft, en zo meer alimentatie voor de kinderen zou krijgen.

Welke middelen bepalen het alimentatiebedrag?

Het inkomen van de ouders is maar één van de acht wettelijk vastgelegde parameters voor de bepaling van de alimentatie. Het is belangrijk om even aan te stippen dat inkomen meer omvat dan het loon uit arbeid. Ook huuropbrengsten of inkomsten uit beleggingen behoren tot het inkomen waarover een ouder beschikt. Daar moet dus ook rekening mee worden gehouden als de bijdrage van een ouder in de alimentatie bepaald wordt. Sinds januari 2019 moeten ouders die een akkoord bereiken verplicht motiveren hoe ze tot het bedrag van de alimentatie gekomen zijn.

Niet in steen gebeiteld

Komen ouders een bedrag overeen? Dan betekent dat niet dat die som in steen gebeiteld is. Verandert de situatie van een van de ouders waardoor de financiële draagkracht wijzigt, of wordt de verblijfsregeling aangepast? Dan kan de alimentatie herzien worden. Bovendien worden kinderen almaar duurder. Het is dus goed om in de alimentatieovereenkomst al momenten vast te leggen waarop de alimentatie opnieuw besproken wordt.

Buitengewone kosten

Naast de gewone kosten die door de alimentatie gedekt worden, moet u als ouder ook bijdragen in de buitengewone kosten. Dat zijn de uitzonderlijke, noodzakelijke of onvoorzienbare uitgaven die voortvloeien uit toevallige of ongewone gebeurtenissen, en die het gebruikelijke budget voor het dagelijkse onderhoud van het kind overschrijden.

Bron van discussie

Die vage definitie leidde vaak tot discussie tussen ex-partners. Want het was niet altijd duidelijk of iets een buitengewone kost was of een gewone kost die onder de alimentatie viel. Daarom heeft de wetgever onlangs drie initiatieven genomen om duidelijkheid te creëren en zo discussie te voorkomen.

Indicatieve lijst van buitengewone kosten bij alimentatie

Concreet? De wetgever heeft:

  • een indicatieve lijst van buitengewone kosten opgesteld;
  • bepaald voor welke buitengewone kosten een ouder toestemming nodig heeft van de andere ouder om ze te maken – of beter gezegd om een bijdrage in die buitengewone kosten te kunnen vragen;
  • aangegeven hoe en wanneer de buitengewone kosten betaald moeten worden.

Vier groepen van buitengewone kosten

Inzoomen op de hele lijst van buitengewone kosten en de voorwaarden die daaraan verbonden zijn zou ons te ver leiden. Daarom beperken we ons tot een samenvattend overzicht. De wetgever heeft de buitengewone kosten in vier groepen verdeeld:

 

  1. Medische en paramedische kosten zoals:

behandelingen en onderzoeken door specialisten, medicatie, heelkundige ingrepen, orthodontie, logopedie, psychiatrische en psychologische behandelingen, kinesitherapie, prothesen, een bril, een beugel, contactlenzen.

 

  1. Kosten verbonden aan de schoolse opleiding zoals:

school- en studiereizen, stages, gespecialiseerd studiemateriaal of specifieke schoolkledij, inschrijvingsgeld en cursussen voor hogere studies of bijzondere opleidingen, opleidingen in niet-gesubsidieerd onderwijs, noodzakelijke bijlessen en informatica-aankopen, de huur van een studentenkamer, studieprogramma’s in het buitenland.

 

  1. Kosten verbonden aan de ontwikkeling van de persoonlijkheid en de ontplooiing van het kind zoals

kinderopvang tot drie jaar, lidgeld en kosten verbonden aan kampen en stages in de vrijetijdsbesteding, inschrijvings- en examengeld voor een rijopleiding.

 

  1. Alle andere kosten die ouders samen als buitengewoon bestempelen of die zo door een rechter gekwalificeerd worden.

De tegemoetkoming die een ouder ontvangt via een hospitalisatieverzekering, een aanvullende verzekering, het ziekenfonds, schooltoelagen en studiebeurzen moeten in mindering gebracht worden. En dat vóór de bijdrage van elke ouder in de buitengewone kost bepaald wordt. Zodra u de tegemoetkomingen ontvangen hebt, stuurt u een overzicht van alle ontvangen bedragen, samen met een kopie van de bewijsstukken, naar uw ex-partner. U bent verplicht om dat minstens jaarlijks in de maand september te doen.

Overleg en akkoord

Ouders kunnen onderling overeenkomen om (sommige) kosten die concreet onder de alimentatie vallen toch als buitengewone kosten te laten definiëren. Denk maar aan de aankoop van winter- of zomerjassen, kappersbeurten, busabonnementen voor school, de aankoop van schoolboeken voor middelbaar onderwijs … Ook de familierechter kan dat met een vonnis bepalen.

Geen reactie = akkoord

Wilt u als ouder een aankoop als buitengewone kost laten bestempelen? Dan stuurt u uw ex-partner een (elektronisch) aangetekend schrijven of een faxbericht. Ontvangt u na 21 dagen geen reactie via hetzelfde kanaal? Dan verklaart uw ex-partner zich akkoord. In schoolvakanties van minstens één week heeft uw ex-partner 30 dagen de tijd om te reageren. Gaat uw ex-partner niet akkoord? Dan zal de rechter beslissen.

Driemaandelijkse afrekening

Tenzij u het anders overeengekomen bent of tenzij een rechter het anders beslist heeft, dan moeten de buitengewone kosten driemaandelijks afgerekend worden. U stuurt een kopie van de bewijsstukken van de kosten naar uw ex-partner, die u vervolgens binnen de 15 dagen moet betalen. Gebeurt dat niet? Dan moet u de kosten vorderen. Dat moet u uiterlijk binnen de 5 jaar doen om te voorkomen dat uw vordering verjaart of dat u de kosten niet meer kunt opeisen.

Bent u op zoek naar juridisch advies over alimentatie en buitengewone kosten? Of wilt u zich juridisch laten bijstaan door een expert in familierecht? Neem dan gerust contact met ons op.